การดำเนินงานความร่วมมือระหว่างห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา

ผู้เขียนได้มีโอกาสเข้าร่วมการสัมมนาความร่วมมือระหว่างห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา ครั้งที่ 33  เรื่อง
พลิกโฉมห้องสมุด: สรรค์สร้างอนาคตด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรมแห่งการเรียนรู้”  จัดโดย สำนักงานวิทยทรัพยากร จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา  เมื่อวันที่ 1-2 พฤศจิกายน 2560  ณ โรงแรมแมนดาริน  กรุงเทพฯ

ภายในงานมีการจัดบรรยายในหลากหลายหัวข้อ  โดยเน้นแนวคิดในการสร้างสรรค์ห้องสมุดให้เป็นแหล่งเรียนรู้รูปแบบใหม่   และหนึ่งในหัวข้อที่มีผู้สัมมนาให้ความสนใจซักถามเป็นอันมากคือ  “Reinventing the Library: Best Practice”  วิทยากร ได้แก่ ดร.รุจเรขา วิทยาวุฑฒิกุล ผู้อำนวยการหอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล  และ ดร.ศิวิกา ดุษฎีโหนด ผู้อำนวยการสำนักบรรณสารการพัฒนา สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์   ซึ่งผู้สนใจสามารถเข้าไปติดตามอ่านเอกสารการประชุมได้ที่ http://www.car.chula.ac.th/tlc33/document.php 

   

Continue reading

เศรษฐศาสตร์พฤติกรรม (Behavioral Economics)

เมื่อวันจันทร์ที่ 13 พฤศจิกายน 2560 ได้ไปร่วมงานประชุมวิชาการระดับนานาชาติ The 8th A-LIEP Conference / The 19th ICADL Conference ที่จัดขึ้นในโอกาสฉลองครบรอบ 100 ปี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และได้มีโอกาสฟังปาฐกถาพิเศษ เรื่อง Decision Making in the New Normal โดย รศ.ดร. ชโยดม สรรพศรี คณบดีคณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ได้รับความรู้เกี่ยวกับวิชาใหม่ ที่มีชื่อว่า เศรษฐศาสตร์พฤติกรรม (Behavioral Economics) เป็นการใช้หลักวิชาจิตวิทยาร่วมกับหลักเศรษฐศาสตร์ ในการศึกษาพฤติกรรมของผู้ใช้บริการ ซึ่งในปัจจุบันมีความเป็นปัจเจกสูง การตัดสินใจเลือกซื้อสินค้าและบริการ มีทั้งใช้เหตุผล (Rational) และไม่มีเหตุผล (Irrational Behavior) และตัดสินใจแบบ Thinking Fast โดยใช้ Heuristics (ภาษาไทย เรียกว่า วิทยาการศึกษาสำนึก) มีการใช้เทคโนโลยีในการสร้างเครือข่ายทางสังคม  (Social Network) กันอย่างกว้างขวาง ทำให้เกิดร่องรอยของ Digital Footprint และให้เกิดวิธีการศึกษาพฤติกรรมของผู้ใช้บริการ แบบใหม่ ที่เรียกว่า “Big Data” นอกเหนือจากการใช้วิธี  Experimental Economics แบบดั้งเดิม

นอกจากนั้น วิทยากรยังได้แนะนำให้รู้จัก ทฤษฎี 6D’s of Exponential Technology ของ Steven Kotler และ Peter Diamandis (ผู้เขียนหนังสือ  BOLD) ซึ่งได้กล่าวถึงปฏิกิริยาลูกโซ่ของกระบวนการพัฒนาเทคโนโลยี ไว้ดังนี้

  

  1. Digitized : ทุกสิ่งทุกอย่าง ไม่ว่าจะเป็นภาพ เสียง ข้อความ  ฯลฯ กลายสภาพเป็นดิจิทัล
  2. Deceptive : ในระยะเริ่มต้นการเติบโตจะช้า ทำให้หลงเข้าใจผิด คิดว่าเทคโนโลยีเดิมจะยังคงอยู่ เทคโนโลยีใหม่ไม่สามารถทดแทนได้
  3. Disruptive : เมื่อเวลาผ่านไป เทคโนโลยีใหม่ พัฒนาจะแบบ Exponential Growth และเติบโตก้าวกระโดด แซงเทคโนโลยีเดิม
  4. Demonetized : เงินเริ่มไม่มีความหมาย เทคโนโลยีใหม่ให้บริการฟรี เทคโนโลยีเดิม ขายไม่ได้ เลิกใช้งาน
  5. Dematerialized : อุปกรณ์ไม่มีความหมาย เทคโนโลยีเดิมที่เคยแยกเป็นอุปกรณ์ประเภทต่างๆ จะหายไป กลายเป็นเทคโนโลยีใหม่ ชนิดที่เรียกว่า มือถือเครื่องเดียวทำได้ทุกอย่าง
  6. Democratized : เมื่อทุกสิ่งทุกอย่างกลายเป็นดิจิทัล ทุกคนมีสิทธิในการเข้าถึงได้มากขึ้น อำนาจจึงไม่ได้ผูกขาดอยู่เพียงแค่รัฐบาล หรือองค์กรขนาดใหญ่แต่เพียงผู้เดียวอีกต่อไป

Continue reading

โครงการการพัฒนาบุคลากรด้านปชส. และสื่อสารองค์กร ระหว่างวันที่ 16-20 ตุลาคม 2560 ที่คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล วิทยาเขตพญาไท

          โครงการการพัฒนาบุคลากรด้านปชส.และสื่อสารองค์กร ระหว่างวันที่ 16-20 ตุลาคม 2560 ที่คณะวิทยาศาสตร์ มหาวทิยาลัยมหิดล วิทยาเขตพญาไท ซึ่งมีหัวข้อที่สำคัญคือ บรรยายการพัฒนาเว็บไซต์ ตามอัตลักษณ์องค์กรของมหาวิทยาลัย, การใช้งาน Adobe Dreamweaver เบื้องต้น, การเพิ่มเทคนิค/ลูกเล่นให้กับเว็บไซต์, ศึกษาดูงานออกแบบเว็บไซต์แบบ Responsive, ระบบ Server & Backup, การสื่อสารภายในองค์กร โดยใช้สื่อประชาสัมพันธ์, การทำ SEO สำหรับเว็บไซต์ และศึกษาดูงานด้านการบริหารความเสี่ยงด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ในส่วนของความรู้ที่ได้รับจากโครงการนี้ จะนำมาต่อยอดและพัฒนากับส่วนงานที่รับผิดชอบในองค์กร ในเรื่องของ Server & Backup และการบริหารความเสี่ยงด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ซึ่งเป็นเรื่องที่มีสำคัญมากที่สุด องค์กรของเราในขณะนี้

Continue reading

“การพัฒนาบุคลากรด้านประชาสัมพันธ์และสื่อสารองค์กร” ณ คณะวิทยาศาสตร์ ม.มหิดล

เมื่อวันที่ 16 – 20 ตุลาคม 2560 ผู้เขียน (นายศรัณย์ ธรรมทักษิณ) ได้มีโอกาสเดินทางไปศึกษาดูงานที่คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล พร้อมกับน้องบอส (นายวนาพล แช่มสุขี) ซึ่งอยู่ภายใต้โครงการ “การพัฒนาบุคลากรด้านประชาสัมพันธ์และสื่อสารองค์กร” จัดทำโดย งานเทคโนโลยีสารสนเทศ ฝ่ายเทคโนโลยีสารสนเทศห้องสมุดและเทคโนโลยีการศึกษา ในฐานะที่ผู้เขียนเป็นนักประชาสัมพันธ์ จะขอสรุปเนื้อหาที่เกี่ยวข้องกับการประชาสัมพันธ์ดังนี้

Continue reading

งานสัมมนาวิชาการ เรื่อง “การจัดการเรียนรู้ การจัดการศึกษาแบบมีส่วนร่วม”

บุคลากรหอสมุดและคลังความรู้ฯ ถ่ายภาพร่วมกับอาจารย์บุญเลิศ อรุณพิบูลย์ ผู้อำนวยการฝ่าย ฝ่ายบริการความรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.)

สวัสดีท่านผู้อ่านทุกท่าน เมื่อวันที่ 21 กันยายน 2560 สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ฝ่ายบริการความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (STKS) ได้จัดงานการสัมมนาวิชาการ ประจำปี 2560 เรื่อง “การจัดการเรียนรู้ การจัดการศึกษาแบบมีส่วนร่วม” ณ ห้องประชุม Convention Hall A,B ชั้น 1 โรงแรมแอมบาสซาเดอร์ กรุงเทพฯ อ่านรายละเอียดการสัมมนาวิชาการครั้งนี้ได้ที่ลิงค์นี้ คลิก

วัตถุประสงค์ของการจัดสัมมนาในครั้งนี้

1) นำเสนอความก้าวหน้าของการดำเนินการโครงการระบบสื่อสาระออนไลน์เพื่อการเรียนรู้ทางไกลเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี ในโอกาสฉลองพระชนมายุ ๕ รอบ ๒ เมษายน ๒๕๕๘
2) นำเสนอแนวคิดการจัดการเรียนการสอน การบริการสารสนเทศตามแนวทาง Digital Transformation
3) เพื่อส่งเสริมคุณธรรมและจริยธรรมทางด้านวิชาการอย่างเป็นรูปธรรมผ่านเทคโนโลยีแบบเปิด ที่มีการจัดการเรื่องการนำทรัพย์สินทางปัญญา
4) เพื่อบูรณาการแนวทางการจัดการเรียนการสอนจากทุกกลุ่มความรู้ไม่ว่าจะเป็นหน่วยงานด้านจดหมายเหตุ พิพิธภัณฑ์ ห้องสมุด ศูนย์การเรียนรู้ และนักวิชาการ อันจะเป็นก้าวสำคัญของแนวทาง Digital Education ของประเทศไทย
5) เพื่อส่งเสริมการร่วมกันสร้างสรรค์องค์ความรู้ทั้งที่เป็นตามหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการ การอาชีพ และการดำเนินชีวิต ผ่านเทคโนโลยีที่เหมาะสม
6) เพื่อแลกเปลี่ยนประสบการณ์ระหว่างหน่วยงาน และเป็นกรณีศึกษาและแนวทางปฏิบัติที่ดีสำหรับนำไปประยุกต์ใช้ความรู้ในการเรียนการสอนแบบเปิด

Continue reading

New Media: AR, VR, AI ผสานพลังเพื่อการปฏิรูปการเรียนรู้ และการบริการสารสนเทศ

วันพฤหัสบดีที่ 21 กันยายน 2560 เวลาประมาณ 13.00 น. เข้าสู่ช่วงที่ 3 ของการสัมมนาเชิงวิชาการ “การจัดการการเรียนรู้และการศึกษาแบบมีส่วนร่วม” ภายใต้โครงการระบบสื่อสาระออนไลน์เพื่อการเรียนรู้ทางไกล เฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ในโอกาสฉลองพระชนมายุ 5 รอบ 2 เมษายน 2558 จะเป็นการบรรยายในหัวข้อ

New Media: AR, VR, AI ผสานพลังเพื่อการปฏิรูปการเรียนรู้ และการบริการสารสนเทศ
โดย คุณอภิชัย เรืองศิริปิยะกุล CEO บริษัท Think Technology จำกัด

Continue reading

การสัมมนาทางวิชาการเรื่อง สารสนเทศศาสตร์ในกระแสไทยแลนด์ 4.0

การสัมมนาทางวิชาการเรื่อง สารสนเทศศาสตร์ในกระแสไทยแลนด์ 4.0

จัดโดย สาขาวิชาสารสนเทศศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

วันศุกร์ที่ 4 สิงหาคม 2560

ณ ห้องประชุมคอนเวนชั่น 2 โรงแรมอวานี อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น

 

สรุปสาระสำคัญโดย อังคณา อินทรพาณิชย์ รองผู้อำนวยการฝ่ายวิชาการ

                                                             กฤตยา ติณนรเศรษฐ์ บรรณารักษ์ ห้องสมุดวิทยาเขตราชวิถี

 

ผู้เขียนได้เข้าร่วมการสัมมนาครั้งนี้ด้วยความสนใจ เพื่อพัฒนาความรู้ทางวิชาชีพในยุคไทยแลนด์ 4.0 และในฐานะเป็นศิษย์เก่าของภาควิชาบรรณารักษศาสตร์ (อังคณา)  ซึ่งปัจจุบันเปลี่ยนเป็นสาขาวิชาสารสนเทศศาสตร์ (กฤตยา)  การสัมมนาครั้งนี้จึงได้รับทั้งความรู้และการเปิดวิสัยทัศน์จากมุมมองของคณาจารย์สาขาสารสนเทศศาสตร์ในยุค 4.0 และมีโอกาสร่วมแสดงมุทิตาจิตต่อผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชาความรู้ในวิชาชีพบรรณารักษศาสตร์และสารสนเทศศาสตร์ เนื่องในวาระเกษียณอายุราชการประจำปีงบประมาณ 2560 ของคณาจารย์ประจำสาขาวิชาสารสนเทศศาสตร์  คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์   มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้แก่ รองศาสตราจารย์ ดร.ลำปาง แม่นมาตย์ รองศาสตราจารย์ภรณี ศิริโชติ และ ผู้ช่วยศาสตราจารย์เพ็ญพันธ์ เพชรศร สาขาวิชาสารสนเทศศาสตร์จึงกำหนดจัดสัมมนาวิชาการเรื่อง สารสนเทศศาสตร์ในกระแสไทยแลนด์ 4.0 เพื่อเผยแพร่ความรู้และมุมมองของคณาจารย์และศิษย์เก่าสาขาวิชาสารสนเทศศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ในด้านการพัฒนาด้านสารสนเทศศาสตร์ให้ทันต่อความเปลี่ยนแปลงของสังคมและตอบสนองนโยบายของรัฐบาลชุดปัจจุบัน ที่มุ่งขับเคลื่อนประเทศด้วยนโยบายไทยแลนด์ 4.0  พร้อมทั้งจัดงานเลี้ยงเพื่อแสดงมุทิตาจิตแด่อาจารย์ทั้ง 3 ท่าน

Continue reading

เราจะสร้างอนาคตห้องสมุดด้วยกัน — IFLA Global Vision

IFLA (International Federation of Library Associations and Institutions) เป็นองค์กรสหพันธ์ระหว่างประเทศทางด้านห้องสมุด ที่มีความเก่าแก่ยาวนาน ก่อตั้งขึ้นตั้งแต่ปี 1927 ปัจจุบันมีจำนวนสมาชิกกว่า 1,350 คน จาก 140 ประเทศ ใน 6 ภูมิภาค ได้แก่ ยุโรป อเมริกาเหนือ ลาตินอเมริกาและหมู่เกาะในทะเลแคริบเบียน ตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือ แอฟริกา เอเชียและโอเชียเนีย (กลุ่มประเทศและหมู่เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิก)

IFLA มีวิสัยทัศน์ในการเป็น the Trusted Global Voice สำหรับสังคมชุมชนและวงการวิชาชีพทางด้านห้องสมุดและสารสนเทศ สนับสนุนและส่งเสริมการดำเนินงานพัฒนาห้องสมุดเพื่อให้ประชาคมทั้งโลกสามารถเข้าถึงสารสนเทศทุกรูปแบบและมีทักษะการรู้สารสนเทศกันอย่างทั่วถึง (Universal Literacy) โดยมุ่งตอบสนองต่อเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) ขององค์การสหประชาชาติ ทั้ง 17 ข้อ ภายในปี 2030

IFLA กำหนดคำขวัญที่สร้างแรงบันดาลใจให้แก่บรรดาห้องสมุดที่เป็นสมาชิก อาทิ

  • “Together we create the future”,
  • “Libraries are the motors for change”,
  • “Libraries as key assets for communities”

และมีความพยายามในการสร้างวิสัยทัศน์ของห้องสมุดร่วมกัน เป็นหนึ่งเดียวทั่วโลก Gerald Leitner เลขาธิการ IFLA ได้กล่าวสุนทรพจน์ในที่ประชุมว่า เรามีความเชื่อมั่นในเรื่องของ Global Vision – Local Impact การที่ห้องสมุดทุกแห่งมีวิสัยทัศน์ร่วมกัน แต่นำไปประยุกต์ปฏิบัติให้เหมาะสมตามบริบทของแต่ละท้องถิ่น จะเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการเชื่อมโยงให้ห้องสมุดเป็นหนึ่งเดียว (A United Library Field) เกิดเป็นพลังพลักดันศักยภาพของห้องสมุดทั้งโลก ให้ร่วมกันสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้และประสบความสำเร็จได้อย่างแท้จริง

IFLA จัดทำโครงการรณรงค์ให้บรรณารักษ์ทั่วโลกช่วยกันโหวตแสดงความคิดเห็นในการเลือกวิสัยทัศน์ร่วม (IFLA Global Vision) เพื่อสร้างทิศทางที่ชัดเจนให้แก่ห้องสมุดในอนาคต จัดกิจกรรมระดมสมองตามกลุ่มภูมิภาคต่างๆ และเชิญชวนให้ตอบแบบสอบถามทางออนไลน์ที่เว็บไซต์ https://globalvision.ifla.org เพื่อแสดงความคิดเห็นใน 6 ประเด็นใหญ่ คือ

  1. อะไรคือค่านิยมองค์กร หรือวัฒนธรรมองค์กรของห้องสมุด
  2. ห้องสมุดมีความเก่งและความถนัดเป็นพิเศษในเรื่องใดบ้าง
  3. ห้องสมุดควรจะทำภารกิจอะไรให้มากขึ้น
  4. ห้องสมุดควรทำอะไรให้น้อยลงหรือยกเลิกการกระทำนั้น
  5. อะไรคืออุปสรรคและความท้าทายที่สำคัญของห้องสมุด
  6. อะไรคือคุณลักษณะของห้องสมุด ที่ควรมีร่วมกันเพื่อการรวมตัวเป็นหนึ่งเดียว

 

ผลสรุปรายงาน Global Vision Report ดังกล่าว คาดว่าจะเสร็จภายในเดือนมกราคม 2561 – โปรดช่วยกันเข้าไปตอบแบบสอบถามออนไลน์ และติดตามผลสรุปต้นปีหน้าค่ะ

สมรรถนะหลักสำหรับบรรณารักษ์ ในศตวรรษที่ 21

สมาคมห้องสมุดวิจัยของประเทศแคนาดา (Canadian Association of Research Libraries – CARL) ได้นำเสนอสมรรถนะหลักสำหรับบรรณารักษ์ในศตวรรษที่ 21 ไว้ในหนังสือชื่อ Core Competencies for 21st Century CARL Librarians  กล่าวว่า บรรณารักษ์ควรมีความสามารถ 7 ประการ ดังนี้

1) มีความรู้พื้นฐาน (Foundational Knowledge) ทั้งความรู้ทางวิชาชีพด้านห้องสมุดและสารสนเทศ การสื่อสารทางวิชาการ ลิขสิทธิ์และกฎหมายต่างๆ ความรู้ทางด้านเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม การเมือง และความรู้เกี่ยวกับสภาพแวดล้อมขององค์กรต่างๆ ที่ห้องสมุดสังกัดหรือเกี่ยวข้องด้วย

2) มีทักษะด้านความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล (Interpersonal Skills) ได้แก่ เป็นผู้มีมนุษยสัมพันธ์ดี มีทักษะในการตัดสินใจ การแก้ปัญหา การเจรจาต่อรอง การสร้างความร่วมมือ การทำงานเป็นทีม การเป็นพี่เลี้ยงหรือที่ปรึกษางาน มีความคิดสร้างสรรค์และนวัตกรรม ความสามารถทางการตลาด และทักษะในการเขียนและการนำเสนอ

3) มีภาวะผู้นำและความสามารถในการบริหารจัดการ (Leadership and Management) ทั้งทางด้านการเงิน การบริหารงานบุคคล การพัฒนาทรัพยากรและการบริการ การบริหารความเสี่ยง การบริหารโครงการ การวิเคราะห์และประเมินผล การสร้างความร่วมมือและความสัมพันธ์ที่ดีกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย

4) มีความสามารถในการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ (Collections Development) มีความรู้ความเข้าใจวงจรของการผลิตสิ่งพิมพ์ทางวิชาการ การพัฒนาและการบริหารจัดการ ทรัพยากรสารสนเทศทุกประเภท การสงวนรักษาและการอนุรักษ์สารสนเทศในรูปแบบดิจิทัล

5) มีทักษะการรู้สารสนเทศ (Information Literacy) รวมทั้งทักษะในการสอน การเรียนรู้ การคิดวิเคราะห์ การเรียนรู้ตลอดชีวิต การบริการอ้างอิงและสารสนเทศ ตอบคำถามช่วยการค้นคว้า การสร้างสัมพันธ์และความผูกพันของผู้รับบริการ

6) มีความสามารถในการทำวิจัยและเผยแพร่ผลงานไปสู่แวดวงวิชาชีพ (Research & Contributions to the Profession) มีความรู้ในเรื่องระเบียบวิธีวิจัย มีความสามารถในการทำวิจัย การตีพิมพ์ การขอทุนวิจัย การนำเสนอในที่ประชุมวิชาการ การจัดการประชุมวิชาการ การสอนในหลักสูตรและรายวิชาต่างๆ  การร่วมเป็นคณะกรรมการต่างๆ ในสมาคมวิชาชีพ การเรียนหรือการศึกษาต่อในระบบ ติดตามความก้าวหน้าของงานวิจัยอยู่เสมอ

7) มีทักษะทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ (Information Technology Skills) มีความรู้เกี่ยวกับระบบสารสนเทศที่ใช้ในงานห้องสมุด ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ ทรัพยากรสารสนเทศอิเล็กทรอนิกส์ คลังสารสนเทศสถาบัน การบริหารจัดการฐานข้อมูล เทคโนโลยีเว็บ การพัฒนาเว็บไซต์ ระบบการจัดการเนื้อหาของเว็บไซต์ (CMS) ระบบการบริหารจัดการเรียนการสอนผ่านเว็บ หรือระบบการจัดการเรียนรู้ (LMS)

หมายเหตุ :  หนังสือคู่มือเล่มนี้ พิมพ์เมื่อปี 2010 ได้ข่าวว่า เล่มใหม่ปี 2017 หรือ 2018  กำลังจะออกมาเร็วๆ นี้ โปรดติดตามค่ะ