สัมมนายุทธศาสตร์กับสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ปี 2563


สัมมนายุทธศาสตร์กับสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ปี 2563

สุรัสวดี  ดิษฐสกุล*
หัวหน้าห้องสมุดสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน

นับเป็นโอกาสอันดีที่ผู้เขียนได้รับเชิญให้เข้าร่วมสัมมนาเชิงปฎิบัติการกับทางสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ในระหว่างวันพุธและพฤหัสบดีที่ 2-3 กันยายน พ.ศ. 2563 ณ บ้านอัมพวารีสอร์ท แอนด์ สปา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม  โอกาสนี้ ขอขอบพระคุณท่านผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ที่เล็งเห็นความสำคัญของบุคลากรห้องสมุด แม้ว่า บุคลากรห้องสมุดจะ มิใช่บุคลากรในสังกัด ของสถาบันฯโดยตรง  แต่ท่านผู้อำนวยการสถาบันฯ ท่านถือว่า ห้องสมุดนั้น เป็นส่วนหนึ่งของสถาบันฯ  ประโยคนี้นำความซาบซึ้งใจมาให้แก่บุคลากรห้องสมุดยิ่งนัก  หากผู้บริหารเห็นความสำคัญและส่งเสริมห้องสมุด ย่อมเห็นทางแห่งความเจริญงอกงามทางวิชาการสู่สถาบันนั้น

เรื่องสถานที่จัดสัมมนาในครั้งนี้   ต้องขอยกนิ้วให้กับทีมผู้จัดสัมมนา  ซึ่งผู้เขียนขอแสดงความชื่นชมที่ทีมผู้จัดสามารถคัดสรรของดีมีคุณภาพได้ให้กับผู้เข้าร่วมสัมมนาทุกคน  ส่วนตัวผู้เขียนชอบห้องพักสไตล์นี้มาก  อาคารรูปทรงเรือนไทยทำด้วยไม้ตกแต่งภายในแบบผสมผสานให้มีความสวยและทันสมัยรวมอยู่ด้วยกันอย่างลงตัวแบบทรงคุณค่า  ปกติราคาค่อนข้างสูงสำหรับลูกค้าชาวต่างชาติ ถ้าไม่ใช่ช่วงโควิด พวกเราคงไม่มีโอกาสได้พักที่พักดีๆ ในราคาจับต้องได้แบบนี้  ต้องขอบคุณโควิดด้วย

สำหรับเรื่องอาหารนั้น  รสชาติก็กลมกล่อมละมุนลิ้นเรียกว่าอร่อยทุกอย่างก็ว่าได้  บริการก็ดีนะ มีรถกอล์ฟวิ่งบริการรับส่งภายในรีสอร์ท และมีโปรนวดไทยมานวดให้ช่วงพักเบรคสัมมนาด้วย ได้ลองนวดแล้ว ถือว่าโอเคนะ คลายความปวดเมื่อยลงได้ดีทีเดียว แต่ราคานวดชั่วโมงละ 800 บาทอาจทำให้ต้องขอคิดดูก่อน แลจะแพงไปนิด

                เราจะทำยุทธศาสตร์กันที่นี่  2 วันกับ 1 คืน  เวลาไม่มากไม่น้อย  แต่สิ่งหนึ่งที่ผู้เขียนคาดหวังก็คือ มิตรภาพและสัมพันธภาพที่ดีของบุคลากรห้องสมุดและส่วนงานต่างๆ   เพราะเชื่อว่าหากเรามีมิตรภาพที่ดีต่อกัน การทำงานจะสอดประสานและสำเร็จได้โดยง่าย  แต่สิ่งที่พบในทุกวันนี้คือ  ต่างคนต่างทำงานในความรับผิดชอบของตน แต่ไม่ค่อยได้พูดจาสื่อสารกันเท่าไหร่จึงไม่ค่อยเข้าใจกัน  การสัมมนานอกสถานที่แบบนี้ ได้กินได้เล่นได้หัวเราะได้อยู่ร่วมกัน จึงเป็นจังหวะโอกาสที่ดีในการสานความสัมพันธ์ผ่านกิจกรรมที่ผู้จัดได้กำหนดไว้ เสมือนกับยาบำรุงกำลังที่ช่วยเสริมพลังการทำงานได้                              

DAY1 วันพุธที่ 2 กันยายน 2563

                วันแรกของการสัมมนาคือ วันพุธที่ 2 กันยายน 2563  เวลา 9.00-10.00 น. ลงทะเบียนที่สถาบันเสร็จแล้วออกเดินทางไปถึงบ้านอัมพวารีสอร์ท แอนด์ สปา ถึงเวลา 11.30 น. พักหายเหนื่อยแล้วรับประทานอาหารกลางวันก่อนเริ่มเข้าห้องสัมมนาในภาคบ่าย

ตารางกิจกรรมในภาคบ่าย
เวลา  12 . 45  น .  ลงทะเบียน  ณ บริเวณด้านหน้าห้อง ประชุมแก้วมุกดา 1  –   2
เวลา  13 . 00  น.   พิธีเปิด และการบรรยายพิเศษ เรื่อง นโยบายเพื่อมุ่งสู่ ความสำเร็จในการบรรลุวิสัยทัศน์
ขององค์กร โดย ผศ.ดร.นพ. ภูดิท เตชาติวัฒน์ ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน

นโยบายเพื่อมุ่งสู่ความสำเร็จในการบรรลุวิสัยทัศน์ขององค์กร  

โดย ผศ.ดร.นพ. ภูดิท เตชาติวัฒน์ ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน

ผศ.ดร.นพ. ภูดิท เตชาติวัฒน์ ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ได้บรรยายให้ผู้เข้าร่วมสัมมนาทราบถึงเป้าหมายของสถาบันฯ โดยเชื่อมโยงเป้าหมายสถาบันให้สอดคล้องกับกลยุทธ์ด้านสุขภาพโลกขององค์การอนามัยโลก Sustainable Development Goals (SDGs)  มุ่งเน้นไปที่เป้าหมายที่3 (GOAL3) = Ensure Health Lives and Promote well-being for all at all ages เพื่อส่งเสริมให้ทุกคนมีชีวิตและสุขภาพที่ดีในทุกช่วงวัย วางแผนพัฒนาระบบแบบยั่งยืน  ส่งเสริมให้เกิดระบบสุขภาพที่เข้มแข็งครอบคลุมไปทั่วโลก มุ่งเน้นการพัฒนาแบบยั่งยืน  เพื่อให้ผลสัมฤทธิ์ใน 5 ด้าน คือ

  • SDG 1.   No poverty  (ไม่มีคนจน)  
  • SDG 3.   Equitable health outcomes and wellbeing; global public health security and resilent  societies (มีผลผลิตด้านสุขภาพและวิถีชีวิตในองค์รวม สุขภาพชุมชนปลอดภัย และสังคมสงบสุข)
  • SDG 4.    Quality education (การศึกษามีคุณภาพ) 
  • SDG 5.    Gender quality (ผู้สูงอายุมีคุณภาพ)  
  • SDG 8.    Inclusive economic growth and decent jobs  (มีการเติบโตทางเศรษฐกิจและมีงานทำ)
  • SDG 16.  Inclusive societies  (มีระบบสังคมที่ดี) 

กล่าวโดยรวม การจะทำให้มีระบบสุขภาพที่ดีและเข้มแข็งนั้น จำเป็นต้องอาศัยระบบสาธารณสุขพื้นฐานที่ดี จึงจะสามารถส่งผลนำไปสู่ PHC และ SDGs ที่ดีได้  โดยPHC มีองค์ประกอบ 3 อย่างคือ

1. ระบบสุขภาพพื้นฐานและปัจจัยทางสาธารณสุขที่เอื้อต่อการบูรณาการให้บริการสุขภาพ
2. นโยบายที่เน้นการทำงานแบบหลายภาคส่วนร่วมมือกันปฏิบัติการ 
3. เสริมพลังให้ประชาชนและชุมชน 

ดังนั้นวิสัยทัศน์พันธกิจของสถาบันจะต้องสอดคล้องไปในแนวนี้ การเรียนการสอนซึ่งเดิมสอนเพียงแค่การจัดการสาธารณสุข ก็อาจต้องเน้นเชิงนโยบายให้มากขึ้นเพื่อผลิตบัณฑิตเข้าไปกำหนดนโยบายสาธารณสุขให้มากขึ้น ยกระดับการเรียนการสอนจาก management ไปสู่ policy ซึ่งเชื่อว่าสามารถทำได้  ตอนท้ายสุด ผู้อำนวยการ ขอร้องให้ทุกคนร่วมมือกันเพื่อมุ่งไปสู่เป้าหมายขององค์กร เพราะผู้บริหารคนเดียวไม่สามารถทำให้ทุกสิ่งสำเร็จได้ด้วยคนเดียว ต้องอาศัยกำลังกายกำลังสมองของทุกภาคส่วนร่วมด้วยช่วยกัน เพื่อความยั่งยืนของสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียนสืบไป  ต่อจากนั้นผู้อำนวยการได้ทบทวนให้ทราบถึงพันธกิจในด้านต่างๆ ทำให้เห็นเป้าหมายที่ชัดเจนขององค์กร ดังต่อไปนี้

พันธกิจด้านการบริการวิชาการ

  • ปรับทิศทางของงานวิจยของสถาบันให้ตอบสนองต่อการพัฒนา Primary Health Care ของประเทศไทยและประเทศในภูมิภาคอาเซียน โดยเน้นงานวิจัยที่ส่งผลต่อนโยบายและการจัดการ  
  • เน้นคุณภาพของการเผยแพร่ผลงานวิจัย มากกว่าจำนวนการเผยแพร่ผลงานวิจัย 
  • จัดตั้งศูนย์วิจัยและข้อมูลสารสนเทศด้าน PHC เพื่อการมุ่งสู่การพัฒนาสุขภาพอย่างยั่งยืน (Sustainable Health Development)

พันธกิจด้านการศึกษา

  • ปรับปรุงและพัฒนาหลักสูตร MPHM ให้มีความเข้มแข็งมากยิ่งขึ้นมุ่งสู่การรับรองในระดับนานาชาติ เน้นด้าน Health Management และ การตอบโจทย์ Global Health และ Health Policy and Development
  • ติดตามงานสร้างความร่วมมือกับเครือข่าย เช่น ILO และ มหาวิทยาลัยเกริก
  • จัดระบบการทำงานที่เกิดจากการสานพลังระหว่างสำนักงานการศึกษาและบริการวิชาการกับคณะบริหาร หลักสูตร บัณฑิตวิทยาลัย และเครือข่ายการผลิตบัณฑิต เพื่อให้เกิดการผลิตบัณฑิตที่มีคุณภาพตามนโยบายของมหาวิทยาลัย
  • การพัฒนาศักยภาพและภาระงานของคณาจารย์ให้สอดคล้องกับรายวิชาที่รับผิดชอบและทิศทางการพัฒนาของ AIHD

พันธกิจด้านงานวิจัย

  • การเปิดศูนย์ฝึกอบรมนานาชาติด้านการสร้างความเข้มแข็งแก่ระบบสุขภาพในการรองรับและป้องกันการแพร่ระบาดของการติดเชื้อ เช่น COVID-19
  • ร่วมมือกับสมาคมเวชศาสตร์ป้องกันแห่งประเทศไทย เปิดการอบรม Lifestyle Medicine
  • การเผยแพร่ความรู้ในรูปแบบของสัมมนาวิชาการ เช่น Public Speaking โดยใช้ประโยชน์จากความร่วมมือกับเครือข่าย เช่น ILO

พันธกิจด้านการขับเคลื่อนนโยบายสุขภาพ

ผ่านการดำเนินงานของ

  • ศูนย์ CONNECT ร่วมกับ ILO
  • เครือข่าย AUN-HPN
  • ภารกิจสุขภาพโลก (MUGH)
  • เครือข่ายเฝ้าระวังและติดตามนโยบายเพื่อรองรับสังคมผู้สูงวัย(MAP-C)
  • การจัดกิจกรรมตามวาระต่าง ๆ ของ AIHD เช่น วาระครบรอบการสถาปนา 38 ฯลฯ

พันธกิจด้านการบริหาร

  • การพัฒนาเว็บไซต์และช่องทางการสื่อสารของสถาบันฯ ให้เป็น 2 ภาษาและมีประสิทธิภาพ รวดเร็ว แม่นยำ
  • การปรับปรุงอาคารสถานที่ และการจัดหาเครื่องมือในการทำงานเพิ่มเติมเพื่อรองรับการทำงานที่ขยายตัวมากขึ้น และการทำงานให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น เน้นการทำงานโดยใช้ IT มากขึ้น
  • การสร้างวัฒนธรรมองค์กรเพื่อตอบสนองต่อปณิธานและCore Value ของ มหาวิทยาลัย (M-A-H-I-D-O-L)

กิจกรรมรายการต่อมา มีดังนี้
เวลา  13 . 30  น.  รายงานผลการบริหารงานสำนักงานผู้อำนวยการ โดย รศ.ดร. สมบูรณ์ ศิริสรรหิรัญ  รองผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน  ฝ่ายบริหาร
เวลา  13 . 40  น.   รายงานผลการบริหารงานสำนักงานวิจัยและขับเคลื่อนนโยบายสุขภาพ โดย อ.ดร.นพ. วิชช์ เกษมทรัพย์   รองผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ฝ่ายวิจัยและขับเคลื่อนนโยบายพัฒนาสุขภาพ
เวลา  13 . 50  น.   รายงานผลการบริหารงานสำนักงานการศึกษาและบริการวิชาการ โดย รศ.ดร.นพ. นันทวัช สิทธิรักษ์  รองผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียนฝ่ายการศึกษาและบริการวิชาการ
เวลา  14 . 00  น.   กิจกรรมกลุ่มสัมพันธ์ โดย รศ.ดร.นพ. นันทวัช สิทธิรักษ์ รองผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน  ฝ่ายการศึกษาและบริการวิชาการ
เวลา  15 . 00  น.   พักรับประทานอาหารว่าง
เวลา  15 . 15  น.   การประชุมเชิงปฏิบัติการ : ความท้าทายเชิงกลยุทธ์เพื่อกำหนดกลยุทธ์ที่เฉียบคม โดย รศ.ดร. สมบูรณ์ ศิริสรรหิรัญ ,  รศ.ดร. ภัทร์ พลอยแหวน , ผศ.ดร. กฤษณ์ รักชาติเจริญ และผศ.ดร. วุฒิชัย อารักษ์โพชฌงค์
เวลา  18 . 30  น.   รับประทานอาหารเย็น  ณ ห้อง ประชุมแก้วมุกดา 1  –   2
เวลา  19 . 30  น.   กิจกรรม  “ แนะน าบุคลากรใหม่ของสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ”
เวลา  19 . 40  น.   กิจกรรมแสดงมุทิตาจิตแด่  “ คุณดวงสมร ชินโชติเกษม ”  ผู้เกษียณอายุงาน
เวลา  20 . 00   น.   กิจกรรมมอบเสื้อ 37   ปี สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน โดย ผศ.ดร.นพ. ภูดิท เตชาติวัฒน์  ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียนและ คณะ ผู้บริหาร
เวลา  20 . 30   น.   กิจกรรมสาระสังสรรค์ โดย รศ.ดร. สมบูรณ์ ศิ ริสรรหิรัญ ,  รศ.ดร. ภัทร์  พลอยแหวน ผศ.ดร.กฤษณ์ รักชาติเจริญ และ ผศ.ดร. วุฒิชัย อารักษ์โพชฌงค์
เวลา  22 . 30   น.   พักผ่อนตามอัธยาศัย 

สรุปกิจกรรมในวันแรก  ได้แสดงผลงานที่ผ่านมา ได้เรียนรู้จักตนเองผ่านกิจกรรม และสร้างความสัมพันธ์อันดีต่อกันในช่วงรับประทานอาหารเย็น และกิจกรรมสังสรรค์ บรรยากาศชื่นมื่นทุกคนมีความสุขดี                                 

DAY2 วันพฤหัสบดีที่ 3 กันยายน 2563

วันที่สองของการสัมมนา ในวันพฤหัสบดีที่ 3 กันยายน 2563  หลังรับประทานอาหารเช้า เวลา  08.00 น.แล้ว ได้เริ่มกิจกรรมการระดมสมองเพื่อจัดทำแผนปฏิบัติการ  ณ ห้อง ประชุมแก้วมุกดา 1  –   2   โดยวิทยากร รศ.ดร. สมบูรณ์ ศิริสรรหิรัญ ,  รศ.ดร. ภัทร์ พลอยแหวน , ผศ.ดร. กฤษณ์ รักชาติเจริญ ,  ผศ.ดร. วุฒิชัย อารักษ์โพชฌงค์   ซึ่งให้แบ่งออกเป็น 3 กลุ่มงานหลัก ๆ คือ 1. กลุ่มงานการศึกษา  2. กลุ่มงานวิจัย  3. กลุ่มงาน AUN  4. กลุ่มงานบริหารและธุรการ หลังจากระดมสมองเสร็จแล้ว ทุกกลุ่มส่งผู้แทนกลุ่มมานำเสนอรายงานแนวทางต่างๆ ที่ได้จากการระดมสมองของคนในกลุ่ม  ทุกกลุ่มให้ข้อมูลที่น่าสนใจมาก 

สรุปเนื้อหาการนำเสนอของแต่ละกลุ่มไว้พอสังเขปดังนี้

  1. กลุ่มงานการศึกษา ผู้ร่วมกลุ่มส่วนใหญ่คืออาจารย์ผู้สอน สรุปประเด็นสำคัญได้ดังนี้ ในมิติของการเรียนการสอนต้องเปลี่ยนรูปแบบเป็นการเรียนการสอนผ่านทางออนไลน์ 100 เปอร์เซ็นต์ ดังนั้นอาจารย์จะขอให้พัฒนาสิ่งเอื้ออำนวยความสะดวกด้านไอทีเพื่อสนับสนุนให้การเรียนการสอนราบรื่นมีประสิทธิภาพสูงสุด รวมถึงสิ่งต่างๆที่สนับสนุนการเรียนการสอน อาทิ หนังสือ ต่อไปนี้ ควรเปลี่ยนไปจัดซื้อหนังสือออนไลน์แทนหนังสือตัวเล่มได้ แล้วเพื่อให้อ่านได้ทุกที่ทุกเวลา
  2. กลุ่มงานวิจัย  ต้องกำหนดทิศทางวิจัยให้ชัดเจน  มุ่งเลือกประเด็นวิจัยให้ตรง ที่ส่งผลกระทบต่อสังคมสูง บางครั้งการประชาสัมพันธ์ก็ส่งผลสำคัญเช่นกัน  ยกตัวอย่างงานวิจัยที่มหิดลทำก่อนแต่ไม่ได้ทำประชาสัมพันธ์  ต่อมาจุฬาฯนำมาทำบ้าง แต่ครั้งนี้ทำประชาสัมพันธ์ดีทำให้งานนี้ดังมาก ทั้งๆ ผลงานวิจัยนี้ทางมหิดลค้นพบก่อนแต่ไม่ดังเพราะไม่ประชาสัมพันธ์  จึงถือว่าเสียโอกาสทางการตลาดไป  ประเด็นวิจัยควรหาประเด็นที่สร้าง impact สูง โดยเลือกจากประเด็นที่ไม่มีใครทำ หรือถูกมองข้าม วิจัยไม่เน้นจำนวน แต่จะเน้นคุณภาพเพื่อให้งานวิจัยสร้างผลกระทบสูงและมีผู้กล่าวถึงมากและถูกอ้างอิงสูง
  3. กลุ่มงาน AUN เครือข่ายจะขยายข่ายงานความร่วมมือไปในระดับภูมิภาคและยังมีอีกหลายอย่างที่สามารถทำได้เพื่อให้สุขภาพดีถ้วนหน้า ซึ่งประเทศไทยเป็นโมเดลตัวอย่างที่ทั่วโลกจับตามอง ยกตัวอย่าง สถานการณ์โควิดที่ประเทศไทยสามารถควบคุมการแพร่ระบาดได้ดี ในขณะที่หลายประเทศทำไม่สำเร็จ โดยผ่านบทบาทของอสม.
  4. กลุ่มงานบริหารและธุรการ มี keyword 4 ตัว ตั้งเป้า 1.ลดต้นทุน 2.เพิ่มรายได้ 3.เพิ่มคุณภาพ 4.เพิ่มการสื่อสาร

การแบ่งกลุ่มเพื่อระดมสมองและได้นำเสนอประเด็นสำคัญที่ได้ให้กับผู้เข้าร่วมสัมมนาทั้งหมดได้รับฟัง น่าจะให้แง่คิดที่เป็นประโยชน์ต่อการมุ่งเป้าเดินหน้าต่อไปให้ดีที่สุดเพื่อความสำเร็จขององค์กรและความสำเร็จของพวกเราทุกคน 

ในที่สุดการสัมมนายุทธศาสตร์สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน 2 วัน  1 คืน ระหว่างวันพุธและพฤหัสบดีที่ 2-3 กันยายน พ.ศ. 2563 ณ บ้านอัมพวารีสอร์ท แอนด์ สปา อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม ก็จบลงด้วยดี ก่อนเดินทางกลับพวกเราได้รับประทานอาหารกลางวันเมนูพื้นบ้านของคนไทยของโปรดของพวกเราหลายคน เมนูน้ำพริกปลาทูอันเลื่องชื่อ ถ้าไม่ได้กินถือว่ามาไม่ถึงถิ่นแดนสมุทรสงครามแห่งนี้ –ปลาทูหน้างอคอหักของแท้ เนื้อปลามันนุ่มอร่อยไม่รู้ลืม  เสียดายแต่ที่ไม่มีเวลาเที่ยวโต๋เต๋ที่อื่น ก่อนโบกมืออำลาเดินทางกลับถึง มหาวิทยาลัยมหิดล ศาลายา ด้วยระยะทาง  90 กิโลเมตร  ใช้เวลาเดินทาง 1 ชั่วโมง 30 นาที  เวลา 14.30 น.   ถึงมหาวิทยาลัยมหิดล ศาลายา โดยสวัสดิภาพ

*** สุดท้าย – ขอขอบคุณน้องๆ ทุกคน ผู้อยู่เบื้องหลังการจัดการสัมมนาในครั้งนี้ ***


Mahidol University Library and Knowledge Center @ 2019