การอบรมเชิงปฏิบัติการ R2H-Happy University


การอบรมเชิงปฏิบัติการ R2H-Happy University
ระหว่างวันที่ 25-26 มกราคม พ.ศ. 2561
ณ ห้องประชุมประชาสังคมอุดมพัฒน์ สถาบันวิจัยประชากร มหาวิทยาลัยมหิดล

เขียนโดย นางสาวสุทธิณี ฝุ่นครบุรี และ นางสาวอาทิตยา ทรัพย์สิน

กล่าวต้อนรับนักสร้างสุขมหาวิทยาลัยมหิดล
โดย นายแพทย์ชาญวิทย์ วสันต์ธนารัตน์
ความสุขวัดได้จาก 9 ด้าน
1.Happy Body คือ การมีร่างกายที่แข็งแรง สมบูรณ์ ปราศจากโรค
2.Happy Relax คือ ความสุขที่เกิดขึ้นจากกิจกรรมที่ช่วยทำให้เกิดความผ่อนคลาย
3.Happy Heart คือ ความสุขที่เกิดขึ้นจากจิตใจที่มุ่งดี มุ่งสร้างประโยชน์ต่อสังคม
4.Happy Soul คือ ความสุขที่เกิดจากการได้มีส่วนร่วมในการปฏิบัติกิจทางศาสนา วัฒนธรรม การให้ทาน
5.Happy Family คือ การมีครอบครัวที่ดี
6.Happy Society คือ การมีสังคมที่ดี
7.Happy Brain คือ การใฝ่รู้ดี การรู้จักแสวงหาเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ พัฒนาตนเองอย่างสม่ำเสมอ
8.Happy Money คือ สุขภาพการเงินดี ปราศจากหนี้
9.Happy Work Life (Happy Plus) คือ การงานดี มีความมั่นคง มีโอกาสเจริญก้าวหน้า

ผลการสำรวจดัชนีความสุขในการทำงานประเทศไทยคนทำงานมีความสุขอยู่ที่ระดับ 61% จาก 100% ประเทศฟิลิปปินส์ 73% ซึ่งสูงกว่าประเทศสิงคโปร์ แต่หากเทียบเรื่องของ Performanceแล้วประเทศสิงคโปร์นั้นสูงกว่าและความสุขของการทำงานในสิงคโปร์น้อยกว่าฟิลิปปินส์ แสดงให้เห็นว่าในฐานะของนักสร้างสุขในองค์กรเราจะต้องหาจุดสมดุลระหว่างการทำงานกับความสุขให้เกิดขึ้นกับคนทำงาน ดังนั้นหัวใจนักสร้างสุขหลักในการเป็นนักสร้างสุขคือต้องเห็นสภาพองค์กร นักสร้างสุขจะต้องตั้งคำถามก่อนทำการวัดด้วยตัวชี้วัดความสุข 9 ด้าน คือ
1.บุคลากรในองค์กรทำงานได้หรือไม่
2.บุคลากรใช้ชีวิตได้หรือไม่ (มีระดับการ turn over สูงหรือเปล่า)
3.บุคลากรอยู่ในที่ทำงานได้หรือไม่ (กฎระเบียบ ระบบ คน)

การวินิฉัยคำตอบจากการตั้งคำถามและนำคำตอบนั้นมาปรับปรุงแก้ไขจะช่วยให้ระบบงานดีขึ้น เช่นในยุคปัจจุบันเรามีเทคโนโลยีในการคุมระบบทำงานบรรยากาศการทำงานหลายๆ อย่างเปลี่ยนไป การนั่งประชุมทำให้การประชุมแต่ละครั้งนาน จึงมีการเปลี่ยนวิธีการประชุมแบบไม่มีเก้าอี้ทำให้การประชุมเสร็จไวขึ้นเป็นต้น

เป้าหมายในการสร้างองค์กร 4.0
3H คือ HOPE HAPPINESS HAMONY (เป็นสิ่งสังคัญมากในเชิงการสร้างบรรยากาศ (Social))
4H คือ HEAD(คิดเป็น) HAND(ทำเป็น) HEALTH(สุขภาพดี) HEART(มีหัวใจที่แข็งแรง) (เป็นสิ่งสังคัญมากในตัวบุคคล (People))
บทบาทนักสร้างสุข คือ วิเคราะห์และตั้งคำถาม นำองค์กรให้มีความสุข
กลยุทธ์การขับเคลื่อนกระบวนการการเสริมสร้างความสุขคนทำงานและองค์กรแห่งความสุข: การพัฒนาแผนปฏิบัติการสร้างเสริมมหาวิทยาลัยมหิดลแห่งความสุข
รศ.ดร.ศิรินันท์ กิตติสุขสถิต
Happinometer คือการขับเคลื่อนและการวัดความสำเร็จ ความสุขคนทำงาน และองค์กรแห่งความสุข ซึ่ง Happinometer ประกอบด้วย
1. โปรแกรมวัดความสุข
2. การบริหารจัดการความรู้สูความสุขคนทำงาน
เครื่องมือ Happinometer ใช้วัดความรู้สึกร่วมกับประสบการณ์ (ต้องไม่ทำให้ผู้อื่นเดือดร้อน) ไม่มีระยะเวลากำหนด มีความถี่ของประสบการณ์เป็นตัวกำหนด
ตัวชี้วัด คือการใช้ทฤษฎีร่วมกับบทบาทหน้าที่
กลยุทธ์การขับเคลื่อนกระบวนการการเสริมสร้างความสุขคนทำงานและองค์กรแห่งความสุขคือ การที่ให้บุคลากรทำงานแล้วเกิดความทุกข์ลดลง โดยแต่ละองค์กรมีเป้าหมายให้ บุคลากร มีความพึงพอใจ มีความผูกพัน มีสมดุลชีวิต สามารถเพิ่มผลผลิตให้กับองค์กร และมีความสุข ซึ่งสิ่งเหล่านี้เราสามารถวัดได้จาก โปรแกรมวัดความสุข Happinometer 9 ด้าน และ โปรแกรมการบริหารจัดการความรู้สู่ความสุขคนทำงาน ซึ่งผลการวัดความสุขของบุคลกรในมหาวิทยาลัยมหิดลพบว่าส่วนใหญ่ยังอยู่ในเกณฑ์ต่ำ
ซึ่งตามนโยบายของรัฐบาลคนไทยในยุค 4.0 จะต้องเป็นบุคคลที่มีลักษณะ Smart People
โดยเป้าหมายของมหาวิทยาลัยมหิดลในปี 2562 ค่าความสุขของบุคลากรต้องเพิ่มขึ้น เป็นร้อยละ 80 (ปี 2560 อยู่ที่ร้อยละ 61.90 , ปี 2561 ตั้งเป้าไว้ที่ร้อยละ 75)

การนักสร้างสุขจะสร้างสุขให้บุคลากรในองค์ได้ประสบความสำเร็จจำเป็นต้องมีกรอบการขับเคลื่อนดังนี้
1.ผู้บริหารองค์กรให้คุณค่านำมาเป็นนโยบาย ยุทธศาสตร์ และให้การสนับสนุน
2.คนในองค์กรให้ความร่วมมือ
3.มีการกำหนดเป้าหมายที่มุ่งเป้าอย่างชัดเจน เป็นรูปธรรม

โปรแกรม SPSS กับ การใช้ประโยชน์ข้อมูลที่ได้จากการสำรวจครั้งที่ 1/2560 ด้วยเครื่องมือ HAPPINOMETER
โดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.จรัมพร โห้ลำยอง สถาบันวิจัยประชากรและสังคม
ข้อมูลค่าความสุขในแต่ละด้านของบุคลากรหอสมุดฯ ปี 2560

จากผลข้อมูลค่าความสุขในแต่ละด้านของบุคลากรหอสมุดฯ ปี 2560 ทำให้เห็นว่า ความสุขด้านการพักผ่อนของบุคลากรหอสมุดฯมีค่าร้อยละอยู่ที่ 54.20 ซึ่งต่ำที่สุดโดยเรื่องที่มีปัญหาคือการจัดการปัญหาชีวิต มีค่าเฉลี่ยอยู่ที่ 3.05 ซึ่งปัญหาดังกล่าวเกิดกับบุคลากรในช่วงอายุ 25-31 ปี ซึ่งเป็นบุคลากรใหม่ แต่เมื่อพิจารณาเชิงลึกด้วยโปรแกรม SPSS แล้วทำให้พบว่า ด้าน Happy Body ถึงจะมีค่าร้อยละสูงแต่ค่าเฉลี่ยเรื่องการออกกำลังกายของคนหอสมุดฯอยู่ในระดับ 1.84 จาก 5 ระดับ ซึ่งถือว่าเป็นค่าที่ทำที่สุดเมื่อคำนวณค่าเฉลี่ยในทุกด้านออกมาแล้ว และ HAPPINOMETER ด้าน Happy Soul ดูจะเป็นจุดแข็งที่สุดของบุคลากรหอสมุด โดยมีค่าร้อยละอยู่ที่ 70.34 และค่าเฉลี่ยเรื่องการปฏิบัติกิจตามศาสนา อยู่ที่ 3.27 ด้วยผลของค่าเฉลี่ยนี้เองจึงนำไปสู่

การเขียนแผนปฏิบัติการเสริมสร้างความสุขไปสู่องค์กรแห่งความสุข
โดย รองศาสตราจารย์ ดร.ศิรินันท์ กิตติสุขสถิต รองผู้อำนวยการฝ่ายพัฒนากิจการเพื่อสังคม สถาบันวิจัยประชากรและสังคม

องค์กรต้องมีการกำหนดเป้าหมายเพื่อที่จะให้ได้ถึงความสำเร็จ เราต้องมี วิสัยทัศน์ (เปรียบเสมือนตา) ยุทธศาสตร์ (หัวใจ) แผนปฏิบัติการ (เท้า) มหาวิทยาลัมหิดล การดำเนินงานสร้างสุขอยู่ในยุทธศาสตร์ 4 Excellence in management for sustainable organization
แผนปฏิบัติการเสริมสร้างความสุข ประกอบด้วย
1.สถานการณ์ปัญหา
2.เป้าประสงค์
3.วัตถุประสงค์
4.เป้าหมายแผนปฏิบัติการ
5.หน่วยงานรับผิดชอบ
6.งบประมาณ สถานที่ ระยะเวลา
7.ตัวชีวัดความสำเร็จ 3 ระดับ

(โครงการ FIT & FIRM แบบ BOSS BOSS)
ตัวชี้วัดคืออะไร คือ ตัวแปรที่ใช้วัด องค์ประกอบใดองค์ประกอบหนึ่งของแผนปฏิบัติการ/โครงการ
– ปัจจัยนำเข้า
– กระบวนการ
– ผลผลิต
– ผลลัพธ์
– ผลกระทบ
ตัวชี้วัดที่ดี ต้องให้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ต่อการตัดสินใจของโครงการ ง่ายต่อการแปลผลและอธิบาย แม่นยำและเที่ยง

การสร้างสติในองค์กร
โดย รองศาสตราจารย์ นายแพทย์ชัชวาลย์ ศิลปกิจ ผู้อำนวยการศูนย์จิตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล
ในองค์การหน่วยที่มีความสำคัญที่สุดคือ “คน” สมาธิในการทำงานคือสิ่งแวดล้อม
สิ่งแวดล้อมทางใจคือความโมโหความคิด อิจฉา น้อยใจ เมื่อไรที่สิ่งเหล่านี้เกิดถ้าเรามีสติ เรารู้สึกตัว เราจะเป็นอิสระ ความทุกข์ก็จะหายไป
ดังนั้นองค์กรมีหน้าที่ทำสิ่งแวดล้อมให้เอื้อต่อการดูแลจิตใจตนเอง ส่วนตัวเรามีหน้าที่
1. อย่านำความทุกข์ไปให้บุคคลอื่น
2. อย่านำความทุกข์มาใส่ตนเอง
3. รู้เท่าทันความทุกข์ และเข้าใจความทุกข์
เป้าหมายเวลาฝึกสติ คือการรู้ทันสติ
สติจะเป็นตัวแยกตัวเราออกจากสภาวะแวดล้อมภายนอกทำเรารู้สึกสงบ ไม่คิดผิดพลาดเป็นอย่างอื่นเป็นการเข้าใจธรรมชาติที่เราเป็นหรือองค์กรเราเป็นไม่ดัดแปลงธรรมชาติจึงจะเป็นการพัฒนาที่ยั่งยืน ดังนั้นทั้งเราและองค์กรจะต้องมีสติในการวิเคราะห์ปัญหาและสภาวะแวดล้อมตามความเป็นจริง Being Not Buiding
การนำเสนองานของหน่วยงานนำร่อง

คณะเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร
มีการจัดกิจกรรมปั่นจักรยาน ประดิษฐ์ตุ๊กตา สอนวาดภาพ ทำกระทง เป็นต้น ในการเข้าร่วมกิจกรรมแต่ละครั้งจะมีบัตรสะสมแต้มในการเข้าร่วมกิจกรรม เมื่อเข้าร่วมครบ 3 ครั้งรับของรางวัลคือน้ำร้านชูกาเคน เข้าร่วมครบ 10 ครั้งรับ GiftVoucher เป็นต้น
หอสมุดและคลังความรู้มหาวิทยาลัยมหิดล
มีการนำแผนโครงการที่หอสมุดฯ ใช้ในการปฏิบัตติงานไปนำเสนอ โดยกิจกรรมที่นำเสนอมีดังนี้ ทำดอกไม้จันทน์ ถวายเทียน ทำบุญ บริจาคครุภัณฑ์เก่าเป็นต้น
สถาบันวิจัยประชากรและสังคม
มีกิจกรรมคือการไปซ่อมศูนย์ที่กาญจนบุรี บริจาคสิ่งของ งานสัมมนา(การนำผู้บริหารระดับสูง อาจารย์มาทำกิจกรรมร่วมกัน) การออกกำลังกาย T26 งานปีใหม่(มีการแสดงของผู้บริหารระดับสูง กิจกรรมทานอาหารร่วมกันในตอนพักกลางวัน IPSR SPORT DAY เป็นต้น)


Mahidol University Library and Knowledge Center @ 2019